W niemalże rok po ogłoszeniu przez UOKiK rozpoczęcia kontroli dotyczącej prawidłowego oznaczania płatnych współprac i reklam przez Influencerów na ich profilach, w końcu doczekaliśmy się konkretów! Urząd Ochrony Konsumentów i Konkurencji wypuścił oficjalne rekomendacje, które mają za zadanie rozwiać wszelkie wątpliwości i pomóc zainteresowanym uniknąć sporych kar finansowych.
Pod koniec zeszłego roku UOKiK ogłosił, że zaczyna przyglądać się sposobowi, w jaki Influencerzy oznaczają płatne współprace. Chodziło o rozwianie wątpliwości obserwujących, czy dane publikacje na kontach znanych osób są płatną reklamą, czy np. jedynie subiektywną recenzją lub poleceniem produktów lub usług.
Teoretycznie wszystko było jasne – reklamujesz coś w ramach zawartej umowy? Poinformuj o tym! Jednak w praktyce okazało się to nieco bardziej skomplikowane. Pisze o tym Tomasz Palak, który jest radcą prawnym i reprezentuje interesy wielu Influencerów oraz firm działających w Internecie.
Spis treści
Kiedy mówimy o płatnej współpracy?
W dokumencie udostępnionym przez UOKiK czytamy, że za płatną współpracę uznaje się materiały, które zawierają przekaz handlowy, a Influcencer otrzymał za ich publikację korzyść materialną. Nie ma znaczenia w jaki sposób została zawarta umowa oraz jaka jest forma wynagrodzenia za taką kampanię. Nie ma również znaczenia, czy współpraca jest długoterminowa, czy dotyczy tylko jednej publikacji. W każdym przypadku należy ją oznaczyć jako materiał reklamowy.
Jak oznaczać płatne współprace w social mediach?
UOKiK rozróżnia 4 rodzaje oznaczeń.
1. W przypadku reklamowania produktów/usług danej marki lub firmy, należy oznaczyć taką treść na jeden z poniższych sposobów:
- #reklama lub [reklama]
- #MateriałReklamowy lub [materiał reklamowy]
- #WspółpracaReklamowa lub [współpraca reklamowa]
- #PostSponsorowany lub [post sponsorowany]
- #MateriałSponsorowany lub [materiał sponsorowany]
- #PłatnaWspółpraca lub [płatna współpraca]
- #wideo #relacja #post #materiał + #reklamowy
- #sponsorowany = np. #WideoReklamowe,
- #RelacjaSponsorowana
- Reklama marki XYZ
- Płatna współpraca z marką XYZ
Influencer powinien również poinformować, jaką markę reklamuje.
2. Jeżeli reklama dotyczy produktów lub usług własnych, to należy ją oznaczyć na jeden z poniższych sposobów:
- #autopromocja lub [autopromocja]
- #autoreklama lub [autoreklama]
- #MarkaWłasna lub [marka własna]
3. Jeżeli influencer otrzymał PO RAZ PIERWSZY od firmy prezent/paczkę PR, to należy ją oznaczyć jako:
- #prezent lub [prezent]
- #podarunek lub [podarunek]
*Jeżeli w przyszłości reklamodawca wyśle kolejne prezenty, to należy je już oznaczać tak, jak w pkt.
4. Jeżeli Influencer zostanie zaproszony na event lub zostanie mu wysłany produkt do testu z obowiązkiem odesłania go, to powinien poinformować o tym obserwatorów w tekście lub w filmie poprzez ustne potwierdzenie.
Gdzie oznaczać płatne współprace?
Oznaczenie powinno być czytelne, jednoznaczne i zrozumiałe. UOKiK zaleca dwupoziomowe oznaczanie, czyli korzystanie z funkcjonalności platformy oraz informowanie w treści. Taki zapis powinien:
- znaleźć się w widocznym miejscu np. na początku tekstu/materiału video
- wyróżniać się na tle pozostałego tekstu
- być napisany w języku polskim, jeśli profil jest prowadzony w tym języku
- zawierać określenia jednoznacznie wskazujące na komercyjny charakter publikacji.
Jakie oznaczanie treści reklamowych jest nieprawidłowe?
O nieprawidłowym oznaczeniu współpracy mówimy, gdy:
- nie jest wyróżnione – np. nie znajduje się na początku publikowanej treści lub umieszczone jest w niewidocznym miejscu
- treść oznaczenia jest napisana w innym języku, niż polski np. #advertisment, #collaboration, #commercial
- występuje w formie skrótowej np. #rek #ad #promo #spons
- jest niejednoznaczne, czyli nie podkreśla faktu otrzymania materialnej korzyści np. #współpraca
Kompletny dokument pt. Rekomendacje Prezesa UOKiK dotyczące oznaczania treści reklamowych przez influencerów w mediach społecznościowych możecie pobrać tutaj.